เอนทรี่นี้เป็นส่วนหนึ่งของโครงการห้องเรียนจำลอง "โรงเรียนลูกบาศก์" ครับ


หมายเหตุ

แผนการสอนทั้ง Lecture และ Lab ส่วนหนึ่งทาง ผปค.ครูเอิร์ธ (หนุ่มแดจอน) ใช้เนื้อหาจาก "โครงการเรียนรู้วิทยาศาสตร์โลกและอวกาศ" (LESA project) ของหอดูดาวเกิดแก้ว ขอขอบคุณมา ณ ที่นี้ด้วยครับ



-------------------------------------------------------------------------------------------------------------


แผนการสอนวิชาโลก ดาราศาสตร์ และอวกาศ (สายศิลป์)


ชื่อรายวิชา

โลก ดาราศาสตร์และอวกาศ


ระดับชั้น
ม.4 - ม.6 (สายศิลป์) 


ภาคการศึกษา

ภาคเรียนที่ 1 และ 2


วิชาบังคับ/วิชาเลือก
วิชาเลือกสำหรับสายศิลป์


สถานที่และเวลาเรียน

Lecture&Lab: วันพุธ 12.30 - 14.10 น. ที่หอสังเกตการณ์

ครูผู้สอน  เอกภพ สุริยวงศ์


กฎระเบียบของรายวิชา

- จะทำการเช็คชื่อนักเรียนหลังเริ่มคาบเรียน 5 นาที หากเข้าห้องสายโดยไม่ทราบสาเหตุบ่อยครั้ง อาจมีผลต่อคะแนนจิดพิสัย


- หากขาดเรียนโดยไม่มีใบลาป่วย ใบลากิจ หรือใบรับรอง ตั้งแต่ 20% ของเวลาเรียนทั้งหมดขึ้นไป จะไม่มีสิทธิสอบปลายภาค


- การส่งงานจะมีการระบุวันส่ง หากส่งงานช้า คะแนนงานชิ้นนั้นจะหายไปวันละ 1/4 ของคะแนนที่ควรจะได้ ดังนั้น หากส่งงานช้าไป 4 วัน คะแนนจะเป็น 0 สำหรับงานชิ้นนั้นๆ

(หากมีเหตุผลที่ส่งงานช้า สามารถมาคุยกันได้)

- หากคะแนนสอบย่อย สอบกลางภาค หรือสอบปลายภาคได้คะแนนไม่ถึงครึ่งของคะแนนเต็ม จะไม่มีการสอบซ่อมแต่อย่างใด


- หากนักเรียนมีข้อสงสัย สามารถซักถามได้ทันที หรือถามท้ายคาบเรียนก็ได้


เนื้อหาวิชา


ภาคเรียนที่ 1: วิทยาศาสตร์โลก

บทนำ
(ขอบเขตของวิทยาศาสตร์โลก)

1. โครงสร้างของโลก

(โครงสร้างภายในขปงโลก, สนามแม่เหล็กของโลก)

2. การเคลื่อนตัวของเปลือกโลก

(หินอัคนี หินตะกอน หินแปร วัฏจักรหิน)

3. ปรากฏการณ์ทางธรณีวิทยา
(แผ่นดินไหว, ภูเขาไฟระเบิด, คลื่นสึนามิ)


4. แร่

(แร่, สมบัติทางกายภาพของแร่)

5. หิน

(แร่ประกอบหิน, วัฏจักรหิน, หินอัคนี, หินตะกอน, หินแปร)

6. ดิน

(การกำเนิดดิน, หน้าตัดดิน, เนื้อดิน, โครงสร้างดิน)

7. ธรณีประวัติ

(อายุทางธรณีวิทยา, ซากดึกดำบรรพ์, การลำดับชั้นหิน)

8. คุณสมบัติของน้ำ

(สถานะ, ความหนาแน่น, ความจุความร้อน, การละลาย, การนำไฟฟ้า, น้ำอ่อน-น้ำกระด้าง, สภาพกรด-เบส)

9. วัฏจักรของน้ำ

(กำเนิดทะเลและมหาสมุทร, วัฏจักรน้ำ)

10. การไหลเวียนของน้ำในมหาสมุทร

(การไหลเวียนที่พื้นผิวมหาสมุทร, การไหลเวียนของน้ำลึก)

สอบกลางภาค


11. โครงสร้างบรรยากาศ

(การกำเนิดบรรยากาศ, องค์ประกอบ, ชั้นต่างๆของบรรยากาศ)

12. อุณหภูมิ ความชื้นและเสถียรภาพของอากาศ


13. เมฆ หมอก และหยาดน้ำฟ้า


14. ความกดอากาศ และการเกิดลม

(ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อลม/ความกดอากาศ, แรงโคริออลิส, อุปกรณ์วัดลม)

15. การหมุนเวียนของบรรยากาศ อิทธิพลของฤดูกาล และภูมิอากาศ

(ระบบลมท้องถิ่น, ลมบก-ลมทะเล, ลมหุบเขา-ลมภูเขา, ระบบการหมุนเวียนของบรรยากาศ, อิทธิพลของฤดูกาล, การจำแนกภูมิอากาศโลก)

16. การเปลี่ยนแปลงสภาวะโลก

(ภาวะเรือนกระจก, กลไกการปรับสมดุลของโลก, การเปลี่ยนแปลงอุณหภูมิโลก, ภาวะโลกร้อน, การลดลงของโอโซน, เอลนีโญ-ลานีญา, การทำลายป่าไม้เขตร้อน)

17. ปัจจัยที่ทำให้โลกเหมาะสมต่อการอยู่อาศัยของสิ่งมีชีวิต และอิทธิพลของสิ่งมีชีวิตต่อบรรยากาศโลก

สอบปลายภาค


ภาคเรียนที่ 2: ดาราศาสตร์ และอวกาศ


1. ทรงกลมท้องฟ้าและการบอกตำแหน่งของวัตถุท้องฟ้า

(ทรงกลมท้องฟ้า ขอบฟ้า ทิศ จุดและเส้นสำคัญของทรงกลมท้องฟ้า ระบบพิกัดของวัตถุท้องฟ้า การขึ้นตกของวัตถุท้องฟ้า)


2. เวลาและฤดูกาล

(ตำแหน่งดวงอาทิตย์และเส้นสุริยวิถี จักรราศี ฤดูกาล เวลาท้องถิ่น โซนเวลา วัน เดือน ปี ปฏิทิน นาฬิกาแดด)

3. ดาวเคราะห์ ดาวบริวาร ดาวเคราะห์น้อย ดาวหาง และวัตถุในระบบสุริยะที่อยู่เลยวงโคจรดาวเนปจูน

(ประเภท ลักษณะทางกายภาพและเคมี การโคจรและหมุนรอบตัวเอง การปรากฏบนท้องฟ้า ขนาดและระยะทางในระบบสุริยะ การกำเนิดระบบสุริยะ อุปราคา ดาวเคราะห์นอกระบบสุริยะ สิ่งมีชีวิตบนดาวเคราะห์)

4. ดวงอาทิตย์

(โครงสร้างภายในและการถ่ายเทพลังงาน ชั้นบรรยากาศ ปรากฏการณ์บนผิวดวงอาทิตย์ การสังเกตดวงอาทิตย์)

สอบกลางภาค


5. ดาวฤกษ์

(ความสว่าง พลังงาน การคำนวณหาระยะห่าง พารัลแลกซ์ การเคลื่อนที่ วิวัฒนาการ ขนาด มวล สี อุณหภูมิ สเปกตรัมและประเภทของดาวฤกษ์ ปฏิกิริยานิวเคลียร์ฟิวชั่น ซากของดาวฤกษ์ เนบิวลาประเภทต่างๆ กระจุกดาว)


6. ดาวคู่

(ดาวคู่ปรากฏ ดาวคู่ประเภทต่างๆ ลักษณะของดาวคู่)


7. กาแล็คซี่

(กาแล็คซี่ทางช้างเผือก รูปทรงและประเภทของกาแล็คซี่ การวัดระยะห่างระหว่างกาแล็คซี่ กาแล็คซี่ชนกัน ควอซาร์ กระจุกกาแล็กซี่)

8. จักรวาล

(ทฤษฎีบิ๊กแบง การขยายตัวของจักรวาล กฏของฮับเบิล รังสีคอสมิกพื้นหลัง สสารมืดและพลังงานมืด เลนส์ความโน้มถ่วง)


9. การสังเกตการณ์ทางดาราศาสตร์

(การ ดูดาวด้วยตาเปล่า การใช้แผนที่ดาวและกล้องส่องทางไกล การใช้ ,ประเภท ,ความคลาดเคลื่อนและการคำนวณเกี่ยวกับกล้องโทรทรรศน์ในช่วงแสง ฐานตั้งกล้อง ผลกระทบจากบรรยากาศ อุปกรณ์รับแสง การสังเกตการณ์ทางดาราศาสตร์ในช่วงคลื่นอื่นๆ)

10. เทคโนโลยีอวกาศ

(ประเภทของจรวด ดาวเทียม ยานอวกาศ การคำนวณเกี่ยวกับการโคจรของดาวเทียมและยานอวกาศ ความเร็วหลุดพ้น ความเร็วในวงโคจรรูปวงกลม ลักษณะวงโคจร ความก้าวหน้าและการใช้ประโยชน์จากเทคโนโลยีอวกาศ)

สอบปลายภาค



กิจกรรมในวิชา (Lab, ทัศนศึกษา)


ภาคเรียนที่ 1: วิทยาศาสตร์โลก

1. ปฏิบัติการณ์เรื่องแร่1
(เดี่ยว)
(ดูลักษณะ สี ความแข็ง แนวแตก การทำปฏิกิริยากับกรด การเล่นแสง ประกาย)

2. ปฏิบัติการณ์เรื่องหินอัคนี หินตะกอน และหินแปร
(เดี่ยว)
(ดูลักษณะ สี ความแข็ง แนวแตก การทำปฏิกิริยากับกรด การเล่นแสง ประกาย น้ำหนัก ชื่อประเภทของหิน)


3. ปฏิบัติการณ์ เรื่องการศึกษาลักษณะของดิน
(กลุ่ม)
(ศึกษาลักษณะของดินชนิดต่างๆว่าต่างกันอย่างไร)

4. ปฏิบัติการณ์ เรื่องการไหลซึมของน้ำผ่านดิน (กลุ่ม)
(ศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างดินชนิดต่างๆและน้ำ)

5. ปฏิบัติการณ์ เรื่องการวัดอุณหภูมิดิน
(กลุ่ม)
(วัดอุณหภูมิและการเปลี่ยนแปลงอุณหภูมิบริเวณพื้นผิวดิน,ศึกษาเรื่องการเป็นฉนวนความร้อนของดิน)

6. ปฏิบัติการณ์เรื่องซากดึกดำบรรพ์
(เดี่ยว)
(ซากฟอสซิลต่างๆ เช่น ไม้กลายเป็นหิน แอมโมไนท์ เป็นต้น)

7. ภาคสนาม เรื่องการเก็บข้อมูลแหล่งน้ำ
(กลุ่ม)
(ฝึกวัดอุณหภูมิ ความโปร่งใส สภาพกรด-เบส และการนำไฟฟ้าของน้ำจากแหล่งต่างๆในโรงเรียน)

8. ปฏิบัติการณ์วิเคราะห์ข้อมูลจากอุปกรณ์ตรวจอากาศ
(กลุ่ม)
(วิเคราะห์ความกดอากาศ ความเร็วและทิศทางลม อุณหภูมิ ความชื้น ปริมาณน้ำฝนจากอุปกรณ์)

9. ภาคสนามเรื่องเมฆ
(กลุ่ม - ดาดฟ้าบริเวณหอดูดาว)
(แบ่งประเภทเมฆจากเมื่อมองเมฆจากท้องฟ้า)

10. ปฏิบัติการณ์ เรื่องแบบจำลองภาวะเรือนกระจก
(กลุ่ม)

11. ปฏิบัติการณ์ เรื่องการตีความสิ่งปกคลุมพื้นผิวโลก จากภาพถ่ายดาวเทียม (เดี่ยว)

12. ทัศนศึกษาพิพิธภัณฑ์ทางธรณีวิทยา อุตุนิยมวิทยา และอุทกวิทยา
(กลุ่ม - ผมจะเป็นผู้เลือกพิพิธภัณฑ์)
(เพื่อให้นักเรียนได้เปิดโลกทรรศน์ด้านนี้)


ภาคเรียนที่ 2: ดาราศาสตร์และอวกาศ

1. ภาคสนาม เรื่องทรงกลมท้องฟ้า (กลุ่ม - ดาดฟ้าบริเวณหอดูดาวตอนกลางคืน)
(การบอกทิศ จุดและเส้นสำคัญบนท้องฟ้า การใช้มือวัดมุมบนท้องฟ้า ระบบพิกัดบนท้องฟ้าคร่าวๆ การใช้แผนที่ดาว)

2. ภาคสนาม เรื่องนาฬิกาแดด
(กลุ่ม - ดาดฟ้าบริเวณหอดูดาวตอนกลางวัน)
(ฝึกการบอกเวลาจากนาฬิกาแดดแบบต่างๆ)

3. ภาคสนาม เรื่องการสังเกตดวงอาทิตย์
(กลุ่ม - ดาดฟ้าบริเวณหอดูดาวตอนกลางวัน)
(ฝึกการดูดวงอาทิตยฺอย่างปลอดภัย เช่น จากกล้องรูเข็ม กระจกช่างเชื่อมเหล็ก กล้องโทรทรรศน์พร้อมฟิลเตอร์ดูดวงอาทิตย์ เป็นต้น และวัดขนาดดวงอาทิตย์โดยใช้กล้องรูเข็ม)

4. ภาคสนาม เรื่องการสังเกตดาวเคราะห์และดาวฤกษ์
(กลุ่ม - ดาดฟ้าบริเวณหอดูดาวตอนกลางคืน)
(ฝึกการแยกดาวเคราะห์ออกจากดาวฤกษ์บนท้องฟ้า ดูประเภทสีและความสว่างของดาวฤกษ์)

5. ภาคสนาม เรื่องจินตนาการกลุ่มดาวและนิทานดาว
(กลุ่ม - ดาดฟ้าบริเวณหอดูดาวตอนกลางคืน)
(ให้นักเรียนลองดูดาวโดยไม่จำ เป็นต้องแบ่งเป็นกลุ่มดาวๆตรงกับแผนที่ดาว แต่ให้ลองจินตนาการกลุ่มดาวขึ้นมาได้อย่างเสรี แล้วลองผูกเรื่องเป็นนิทานดาวของแต่ละคน เพื่อให้รู้ว่า ต่างวัฒนธรรมกัน ก็มองดาวเป็นกลุ่มดาวแตกต่างกัน และมีนิทานดาวแตกต่างกันตามวัฒนธรรมนั้นๆ)

6. ปฏิบัติการณ์ เรื่องการสร้างกล้องโทรทรรศน์อย่างง่ายจากท่อ PVC

7. ภาคสนาม เรื่องกล้องส่องทางไกล และกล้องโทรทรรศน์
(กลุ่ม - ดาดฟ้าบริเวณหอดูดาวตอนกลางคืน)
(ฝึกให้นักเรียนใช้กล้องส่องทางไกล และกล้องโทรทรรศน์ประเภทต่างๆ)

8. ดูดาวแบบสบายๆเรื่อยเปื่อย
(กิจกรรมนี้ไม่มีคะแนน ขึ้นอยู่ว่านักเรียนต้องการหรือไม่)
(เพื่อให้ครูและนักเรียนได้ใกล้ชิดกันยิ่งขึ้น อาจมีการเล่นดนตรีคลอ ตั้งสภากาแฟคุยเรื่องสัพเพเหระ ชวนครอบครัวมาก็ได้)

9. ออกแบบและสร้างจรวดขวดน้ำ
(กลุ่ม - ดาดฟ้าบริเวณหอดูดาวตอนหลางวัน)
(ฝึกนักเรียนลองออกแบบและสร้างจรวดขวดน้ำ อาจมีการแข่งจรวดขวดน้ำกันด้วย เช่น จรวดสวยงามที่สุด จรวดตกไปไกลที่สุด เป็นต้น)

10. ทัศนศึกษาท้องฟ้าจำลอง
(กลุ่ม)
(เพื่อให้นักเรียนได้เปิดโลกทรรศน์ในด้านนี้)

11. ปฏิบัติการณ์ซอฟท์แวร์ทางดาราศาสตร์
(กลุ่ม - ห้องคอมพิวเตอร์)
(เพื่อให้นักเรียนได้ฝึกใช้โปรแกรมดูดาว เช่น Celestia, Stellariam หรือ Starry Night เป็นต้น)


งานและการบ้าน
มีเพียงรายงานปฏิบัติการณ์ ภาคสนาม และทัศนศึกษาเท่านั้น โดยให้เวลาทำรายงาน 1 สัปดาห์ ส่วนแบบฝึกหัดจะมีให้นักเรียนได้ทบทวน แต่ไม่ต้องส่งแบบการบ้าน


เกณฑ์การให้คะแนน
จิตพิสัย (คุณลักษณะที่พึงประสงค์และการมีส่วนร่วม)      10 คะแนน
รายงานปฏิบัติการณ์ ภาคสนาม และทัศนศึกษา             20 คะแนน
สอบย่อยเก็บคะแนน                                                    10 คะแนน
สอบกลางภาค                                                               30 คะแนน
สอบปลายภาค                                                               30 คะแนน
รวม                                                                            100 คะแนน


การสอบย่อยเก็บคะแนน
สอบย่อยเก็บคะแนน 2 ครั้ง/เทอม โดยจะสอบก่อนสอบกลางภาค และก่อนปลายภาค ลักษณะการสอบเป็นแบบ quiz 10 นาที โดยจะไม่มีการบอกกันล่วงหน้าว่าสอบย่อยวันไหน ปกติจะสอบย่อยในคาบ ลักษณะข้อสอบเป็นแบบปรนัย 10 ข้อ


การสอบกลางภาคและปลายภาค
ข้อสอบเป็นแบบอัตนัยทั้งหมด อาจเป็นเติมคำ เขียนบรรยาย แสดงวิธีทำ หรือพิสูจน์ก็ได้


เกณฑ์การตัดเกรด
ตัดเกรดแบบอิงเกณฑ์เป็น 8 เกรด (มี 0 แต่ไม่มี ร)
Spoil: เนื่องจากให้น้ำหนักกับคะแนนสอบถึง 70% และตัดเกรดแบบอิงเกณฑ์ ทำให้นักเรียนมีโอกาสได้เกรด 4 ค่อนข้างยาก

เอกสารและสื่อประกอบการสอน (เฉพาะที่ใช้ในห้องเรียน นอกจากปฏิบัติการณ์ ภาคสนามหรือทัศนศึกษา)
- ชีทสรุปเนื้อหา (แจกก่อนสอนทุกครั้ง และเนื้อหาที่สอนในห้องเรียนอาจมีเพิ่มเติมนอกจากในชีทเล็กน้อย)
- สารคดี (จะอัดใส่ซีดีและเปิดในโน๊ตบุ๊คโดยผ่านเครื่องโปรเจคเตอร์)
- ชีทแบบฝึกหัด (จากหนังสือทั้งภาษาไทยหรือภาษาต่างประเทศ หรือไม่ก็ทำเอง)
- โมเดลทางธรณีวิทยาและดาราศาสตร์ เช่น โมเดลโครงสร้างของโลก แบบจำลองระบบสุริยะ

ช่วงเวลาและสถานที่ติดต่อครูผู้สอนนอกเวลาเรียน
- ห้องพักครู เวลา 16.00-17.30 น.(เทอม 1) หรือเวลา 16.00-17.00 น. (เทอม 2)
- หอสังเกตการณ์




----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

ปรับปรุงแผนการสอนครั้งที่ 1:  18 พฤษภาคม 2554

Comment

Comment:

Tweet

เดี๋ยวข้อสอบว่าจะเขียนใหม่น่ะครับ เพราะเพิ่งปรับแผนการสอนไปครับ
วิชาความเข้าใจยังไม่เท่าไหร่ เจอท่องๆ เมื่อไหร่อลิสามีตาย ครูเอิร์ธอย่าโหดนักนะคะ

*เดี๋ยวจะไปไล่หาข้อสอบเก่าขากรุ่นพี่แหละ!*

#1 By *Alyssa* on 2011-05-21 15:34